Ανάλυση του πλημμυρικού επεισοδίου της 20ης Νοεμβρίου στον Πύργο

Ανάλυση του πλημμυρικού επεισοδίου της 20ης Νοεμβρίου στον Πύργο

Δεύτερο επεισόδιο βροχοπτώσεων άνω των 100 χιλιοστών σε διάστημα μόλις 57 ημερών από το τελευταίο της 24ης Σεπτεμβρίου (108mm) σημειώθηκε χθες Τετάρτη 20 Νοεμβρίου με 125 χιλιοστά ύψος βροχής στην πόλη του Πύργου.

Σε πρόσφατη έρευνα μας σχετικά με την επαναληψιμότητα γεγονότων ισχυρών βροχοπτώσεων για την πόλη του Πύργου με ημερήσιο ύψος βροχής άνω των 100 χιλιοστών κατά το διάστημα 2007 -2019 (δείτε ΕΔΩ), είχαν καταγραφεί 3 ισχυρά επεισόδια με μια σχετική επαναληψιμότητα κάθε 3 χρόνια την τελευταία δεκαετία. Την 5η Φεβρουαρίου του 2012 σημειώθηκαν 177,8 χιλιοστά το οποίο αποτελεί το ακραίο γεγονός των τελευταίων 12 ετών. (στοιχεία από μετεωρολογικό σταθμό Πύργου Αστεροσκοπείου Αθηνών)

Γεγονότα ισχυρών βροχοπτώσεων της τάξης των 100 χιλιοστών είναι σύνηθες για την περιοχή μας. Κάθε χρόνο μια τουλάχιστον περιοχή της Ηλείας δέχεται ύψη βροχής κοντά ή λίγο πάνω από τα 100 χιλιοστά. Στην χθεσινή κακοκαιρία εκτός από τον Πύργο, άλλες δύο περιοχές δέχθηκαν πάνω από 100 χιλιοστά ύψος βροχής, το Βαρθολομιό και η Κυλλήνη, αλλά και ευρύτερα η Ζάκυνθος και η Μεσσηνία.

Αν αναλύσουμε το χθεσινό επεισόδιο στον Πύργο θα δούμε ότι τα πλημμυρικά φαινόμενα νωρίς το βράδυ εκδηλώθηκαν με ύψος βροχής 75 χιλιοστών σε διάστημα περίπου 2,5 ωρών, το οποίο έδρασε αθροιστικά με τις πρωινές βροχοπτώσεις ύψους 50 χιλιοστών, καθώς βρήκε ένα ήδη κορεσμένο έδαφος με χαμηλό ρυθμό απορρόφησης, παρότι είχε μεσολαβήσει ένα διάστημα τουλάχιστον 6 ωρών παύσης φαινομένων κατά την διάρκεια της ημέρας. Συνολικά το ύψος βροχής έφτασε τα 125 χιλιοστά. Τα πράγματα θα ήταν ακόμα πιο δύσκολα αν τα 125 χιλιοστά είχαν σημειωθεί συνολικά.

Όσο βίαιο και να είναι ένα επεισόδιο βροχοπτώσεων από μόνο του δεν αρκεί για να δικαιολογήσει την έκταση μιας καταστροφής. Η ανθρώπινη δραστηριότητα είναι ο καθοριστικός παράγοντας δημιουργίας της καταστροφής. Μια καταιγίδα είναι ένα φυσικό φαινόμενο, αλλά αν δεν συμβεί σε μια κατοικημένη περιοχή με αδύναμες κατασκευές και υποδομές, είναι πιθανό να μην αποτελεί καταστροφή. Τα τελευταία χρόνια λόγω της αυξανόμενης περιβαλλοντικής υποβάθμισης, σε ένα αναπτυσσόμενο περιβάλλον, παρατηρείται αύξηση στις φυσικές καταστροφές. Η ανάπτυξη της πόλης και η χρήση γης σε πλημμυρικά πεδία σε συνδυασμό με το πολυετές πρόβλημα διαχείρισης σκουπιδιών συνθέτουν μερικούς από τους παράγοντες της τρωτότητας του Πύργου απέναντι στο πλημμυρικό κίνδυνο.

Από την τελευταία σοβαρή πλημμύρα του 2012, δεν έχει αλλάξει κάτι σημαντικά. Παρατηρείται μείωση αντοχής της πόλη του Πύργου και της ευρύτερης περιοχής κάτω από τα 100 χιλιοστά (ημερήσιο ύψος βροχής), μια περιοχή που η υετική της δυναμική δίνει συχνά 100 και πλέον χιλιοστά (τουλάχιστον ένα επεισόδιο στην Ηλεία κάθε χρόνο).

Το πιο σημαντικό είναι να μάθουμε από τα λάθη του παρελθόντος. Μάθηση από την εμπειρία, η οποία πρέπει να αξιοποιηθεί από πολιτεία και πολίτες για να αντιμετωπιστεί ο πλημμυρικός κίνδυνος. Αναλύοντας τις παθογένειες, αλλά και τις κρίσεις που συμβάλουν στην καταστροφική έκβαση του φυσικού κινδύνου, αναπτύσσοντας έτσι τις κατάλληλες δράσεις για την μείωση της τρωτότητας. Είναι απολύτως βέβαιο ότι, είτε σε 2 μέρες, είτε σε 2 μήνες, είτε σε 2 χρόνια ο φυσικός κίνδυνος μιας ισχυρής καταιγίδας θα επαναληφθεί,  το θέμα είναι να μην βάλουμε αυτήν την εμπειρία στο συρτάρι και να την αξιοποιήσουμε, γιατί διαφορετικά “εκείνοι που δεν θυμούνται το παρελθόν, είναι καταδικασμένοι να το επαναλάβουν” (G. Santayana)

Θοδωρής Κονδύλης

Μεταπτυχιακός φοιτητής (MSc) "Στρατηγικές Διαχείρισης Περιβάλλοντος, Καταστροφών & Κρίσεων" Τμήμα Γεωλογίας & Γεωπεριβάλλοντος Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) - Μηχανικός Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα (ΤΕΙ) Λάρισας (2011) - Προγνώστης Kαιρού - Ιδρυτικό (2007) μέλος του μετεωρολογικού portal metar.gr -Ιδιοκτήτης των μετεωρολογικών σταθμών Λαμπείας & Ανδρίτσαινας Ηλείας κάθως και των μετεο-διαδικτυακών καμερών του metar.gr στο νομό Ηλείας -

Αφήστε μια απάντηση